[{"data":1,"prerenderedAt":667},["ShallowReactive",2],{"lessons-linux":3,"i-lucide:menu":31,"lesson-linux-permissions":36,"i-lucide:list":616,"i-lucide:chevron-down":618,"i-lucide:clock":620,"i-lucide:terminal":622,"i-lucide:arrow-left":624,"i-lucide:arrow-right":626,"i-lucide:users":628,"i-lucide:play":630,"i-lucide:copy":632,"glossary":634,"i-lucide:triangle-alert":657,"i-lucide:user":659,"i-lucide:key":661,"i-lucide:shield":663,"i-lucide:lock":665},[4,11,18,25],{"path":5,"title":6,"description":7,"number":8,"duration":9,"lab":10},"\u002Flinux\u002F01-terminal","Terminal va birinchi buyruqlar","Serverda nega oyna va sichqoncha yoʻqligi, terminal va shell qanday ishlashi, buyruq qanday tuzilishi va birinchi xavfsiz buyruqlar.",1,10,null,{"path":12,"title":13,"description":14,"number":15,"duration":16,"lab":17},"\u002Flinux\u002F02-distributions","Linux nima va distributionlar farqi","Linux aslida kernel ekani, Ubuntu, Debian va Rocky nimasi bilan farq qilishi va serverda qaysi distribution turganini qanday bilish.",2,12,"linux-01",{"path":19,"title":20,"description":21,"number":22,"duration":23,"lab":24},"\u002Flinux\u002F03-filesystem","Linux fayl tizimi qanday tuzilgan","Hamma narsa bitta \u002F papkadan boshlanishi, \u002Fetc, \u002Fvar, \u002Fhome va \u002Fusr nima uchun kerakligi, absolute va relative path, cd va ls bilan fayl tizimi boʻylab yurish.",3,11,"linux-02",{"path":26,"title":27,"description":28,"number":29,"duration":23,"lab":30},"\u002Flinux\u002F04-permissions","Fayl huquqlari va chmod","Linux kim qaysi faylni oʻqiy, yoza va bajara olishini qanday hal qilishi, ls -l dagi rwx satrini oʻqish va chmod bilan huquqlarni oʻzgartirish.",4,"linux-03",{"left":32,"top":32,"width":33,"height":33,"rotate":32,"vFlip":34,"hFlip":34,"body":35},0,24,false,"\u003Cpath fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-linecap=\"round\" stroke-linejoin=\"round\" stroke-width=\"2\" d=\"M4 5h16M4 12h16M4 19h16\"\u002F>",{"id":37,"title":27,"aliases":38,"body":39,"description":28,"duration":23,"extension":606,"glossary":607,"lab":30,"meta":608,"module":609,"navigation":610,"number":29,"path":26,"seo":611,"stage":612,"stem":613,"track":614,"__hash__":615},"lessons\u002Flinux\u002F04-permissions.md",[],{"type":40,"value":41,"toc":598},"minimark",[42,46,49,54,71,74,97,108,119,123,130,140,155,247,264,267,272,281,288,292,301,334,340,362,439,452,463,467,484,488,501,524,531,535,591,595],[43,44,45],"p",{},"Skript yozdingiz, ishga tushirdingiz va javob “Permission denied” boʻldi. Fayl bor, buyruq toʻgʻri, unda nega Linux ruxsat bermayapti?",[43,47,48],{},"Serverda bu xato juda koʻp uchraydi. Web server sayt fayllarini oʻqiy olmaydi, SSH kalitingizni qabul qilmaydi, deploy skripti ishga tushmaydi. Ularning hammasi bitta mexanizmga borib taqaladi: fayl huquqlari. Bu darsdan keyin huquqlarni oʻqiysiz va kerakli holatga keltirasiz.",[50,51,53],"h2",{"id":52},"huquqlar-nimadan-iborat","Huquqlar nimadan iborat?",[43,55,56,57,61,62,66,67,70],{},"Linuxda har bir fayl va papkaning ",[58,59],"glossary-term",{"term":60},"permission"," lari bor. Ular ikki savolga javob beradi: ",[63,64,65],"strong",{},"kim"," va ",[63,68,69],{},"nima qila oladi",".",[43,72,73],{},"“Nima” uchta harf bilan yoziladi:",[75,76,77,85,91],"ul",{},[78,79,80,84],"li",{},[81,82,83],"code",{},"r"," (read) — faylni oʻqish.",[78,86,87,90],{},[81,88,89],{},"w"," (write) — faylni oʻzgartirish.",[78,92,93,96],{},[81,94,95],{},"x"," (execute) — faylni dastur sifatida ishga tushirish.",[43,98,99,100,103,104,107],{},"“Kim” ham uchta guruhga boʻlinadi. Faylni yaratgan foydalanuvchi uning ",[58,101],{"term":102},"owner"," i boʻladi. Har bir fayl bitta ",[58,105],{"term":106},"group"," ga ham tegishli: guruh bir nechta foydalanuvchini birlashtiradi. Qolgan hamma “boshqalar” (others) hisoblanadi.",[43,109,110,111,113,114,66,116,118],{},"Demak, huquqlar 3 × 3 jadval: egasi, guruh va boshqalar uchun alohida ",[81,112,83],{},", ",[81,115,89],{},[81,117,95],{},". Shuning uchun bitta faylni siz tahrirlay olasiz, hamkasbingiz faqat oʻqiy oladi, boshqalar esa umuman ocholmaydi.",[50,120,122],{"id":121},"ls-l-dagi-rwx-satrini-qanday-oʻqish-kerak","ls -l dagi rwx satrini qanday oʻqish kerak?",[43,124,125,126,129],{},"Huquqlarni ",[81,127,128],{},"ls -l"," koʻrsatadi. Debian 12 serveridagi ikki faylga qaraymiz:",[131,132,138],"pre",{"className":133,"code":135,"language":136,"meta":137},[134],"language-bash","$ ls -l \u002Fetc\u002Fpasswd \u002Fetc\u002Fshadow\n-rw-r--r-- 1 root root    936 Nov 10 09:14 \u002Fetc\u002Fpasswd\n-rw-r----- 1 root shadow  532 Nov 10 09:14 \u002Fetc\u002Fshadow\n","bash","",[81,139,135],{"__ignoreMap":137},[43,141,142,143,146,147,146,150,146,153,70],{},"Qatorning boshidagi 10 ta belgini shunday boʻling: ",[81,144,145],{},"-"," ",[81,148,149],{},"rw-",[81,151,152],{},"r--",[81,154,152],{},[156,157,158,177],"table",{},[159,160,161],"thead",{},[162,163,164,168,174],"tr",{},[165,166,167],"th",{},"Qism",[165,169,170,173],{},[81,171,172],{},"\u002Fetc\u002Fpasswd"," da",[165,175,176],{},"Maʼnosi",[178,179,180,204,220,235],"tbody",{},[162,181,182,186,190],{},[183,184,185],"td",{},"1-belgi",[183,187,188],{},[81,189,145],{},[183,191,192,193,195,196,199,200,203],{},"Turi: ",[81,194,145],{}," oddiy fayl, ",[81,197,198],{},"d"," papka, ",[81,201,202],{},"l"," symlink",[162,205,206,209,213],{},[183,207,208],{},"2–4",[183,210,211],{},[81,212,149],{},[183,214,215,216,219],{},"Egasi (",[81,217,218],{},"root",") oʻqiydi va yozadi",[162,221,222,225,229],{},[183,223,224],{},"5–7",[183,226,227],{},[81,228,152],{},[183,230,231,232,234],{},"Guruh (",[81,233,218],{},") faqat oʻqiydi",[162,236,237,240,244],{},[183,238,239],{},"8–10",[183,241,242],{},[81,243,152],{},[183,245,246],{},"Boshqalar faqat oʻqiydi",[43,248,249,250,253,254,256,257,260,261,70],{},"Undan keyingi ikki ustun egasi va guruhni koʻrsatadi: ",[81,251,252],{},"root root",". ",[81,255,172],{}," foydalanuvchilar roʻyxati, uni hamma oʻqishi mumkin. ",[81,258,259],{},"\u002Fetc\u002Fshadow"," da esa parol xeshlari turadi, shuning uchun boshqalar uchun huquq umuman yoʻq: ",[81,262,263],{},"---",[43,265,266],{},"Kernel faylga kirishga ruxsat berishdan oldin sizni uch toifadan bittasiga joylaydi va faqat oʻsha toifaning harflariga qaraydi:",[268,269],"diagram-flow",{":steps":270,"label":271},"[{\"label\":\"Soʻrov\",\"icon\":\"user\",\"text\":\"student foydalanuvchisi \u002Fetc\u002Fshadow ni oʻqimoqchi.\"},{\"label\":\"Egasimi?\",\"icon\":\"key\",\"text\":\"Fayl egasi root. student egasi emas, keyingi savolga oʻtiladi.\"},{\"label\":\"Guruhdami?\",\"icon\":\"users\",\"text\":\"Fayl guruhi shadow. student bu guruhda yoʻq.\"},{\"label\":\"Boshqalar\",\"icon\":\"shield\",\"text\":\"Demak, boshqalar harflari ishlaydi: ---. Oʻqish taqiqlangan.\"},{\"label\":\"Natija\",\"icon\":\"lock\",\"text\":\"cat: \u002Fetc\u002Fshadow: Permission denied\"}]","Kernel huquqni qanday tekshiradi",[43,273,274,275,277,278,280],{},"Muhim nozik joy: tekshiruv birinchi mos kelgan toifada toʻxtaydi. Agar egasining harflari ",[81,276,263],{}," boʻlsa, egasi faylni ocholmaydi, hatto boshqalarga ",[81,279,83],{}," berilgan boʻlsa ham.",[282,283],"quiz",{":options":284,"answer":285,"explanation":286,"question":287},"[\"Ha, chunki guruhda r bor\",\"Yoʻq, chunki boshqalar uchun huquq yoʻq\",\"Ha, faqat yoza olmaydi\"]","B","Dilnoza egasi ham, guruh aʼzosi ham emas, shuning uchun oxirgi uch belgi ishlaydi, ular esa --- .","Faylning huquqlari -rw-r----- , egasi anvar, guruhi devops. Guruhda boʻlmagan dilnoza bu faylni oʻqiy oladimi?",[50,289,291],{"id":290},"chmod-bilan-huquqlar-qanday-oʻzgartiriladi","chmod bilan huquqlar qanday oʻzgartiriladi?",[43,293,125,294,297,298,300],{},[58,295],{"term":296},"chmod"," (change mode) oʻzgartiradi. Faylning huquqlarini faqat uning egasi (yoki root) oʻzgartira oladi. ",[81,299,296],{}," ning ikki yozilish shakli bor.",[43,302,303,306,307,310,311,314,315,318,319,322,323,326,327,329,330,333],{},[63,304,305],{},"Harfli shakl"," mavjud huquqqa qoʻshadi yoki undan oladi. Kim: ",[81,308,309],{},"u"," egasi, ",[81,312,313],{},"g"," guruh, ",[81,316,317],{},"o"," boshqalar, ",[81,320,321],{},"a"," hammasi. Amal: ",[81,324,325],{},"+"," qoʻshish, ",[81,328,145],{}," olish, ",[81,331,332],{},"="," aynan shunday qilish.",[131,335,338],{"className":336,"code":337,"language":136,"meta":137},[134],"$ chmod u+x deploy.sh     # egasiga bajarish huquqini qoʻshish\n$ chmod go-w notes.txt    # guruh va boshqalardan yozishni olish\n$ chmod o= report.txt     # boshqalarning hamma huquqini olish\n",[81,339,337],{"__ignoreMap":137},[43,341,342,345,346,348,349,351,352,354,355,357,358,361],{},[63,343,344],{},"Raqamli shakl"," uchala guruhni birdaniga yozadi. Har bir harfning qiymati bor: ",[81,347,83],{}," = 4, ",[81,350,89],{}," = 2, ",[81,353,95],{}," = 1. Bir guruh uchun ularni qoʻshasiz: ",[81,356,149],{}," = 4 + 2 = 6, ",[81,359,360],{},"r-x"," = 4 + 1 = 5. Uchta raqam egasi, guruh va boshqalarni bildiradi.",[156,363,364,377],{},[159,365,366],{},[162,367,368,371,374],{},[165,369,370],{},"Raqam",[165,372,373],{},"Harflar",[165,375,376],{},"Qayerda ishlatiladi",[178,378,379,394,409,424],{},[162,380,381,386,391],{},[183,382,383],{},[81,384,385],{},"644",[183,387,388],{},[81,389,390],{},"rw-r--r--",[183,392,393],{},"Oddiy fayl: egasi tahrirlaydi, hamma oʻqiydi",[162,395,396,401,406],{},[183,397,398],{},[81,399,400],{},"755",[183,402,403],{},[81,404,405],{},"rwxr-xr-x",[183,407,408],{},"Skript va papka: hamma ishlata oladi, faqat egasi oʻzgartiradi",[162,410,411,416,421],{},[183,412,413],{},[81,414,415],{},"600",[183,417,418],{},[81,419,420],{},"rw-------",[183,422,423],{},"Maxfiy fayl: SSH kalit, parollar",[162,425,426,431,436],{},[183,427,428],{},[81,429,430],{},"700",[183,432,433],{},[81,434,435],{},"rwx------",[183,437,438],{},"Faqat oʻzingiz kiradigan papka",[43,440,441,442,444,445,447,448,451],{},"Odatda yangi fayl ",[81,443,385],{},", yangi papka ",[81,446,400],{}," boʻlib yaratiladi. Buni ",[58,449],{"term":450},"umask"," belgilaydi, lekin hozircha shu ikki raqamni bilish yetarli.",[453,454,456],"callout",{"kind":455},"warn",[43,457,458,459,462],{},"“Permission denied” ni yoʻqotish uchun ",[81,460,461],{},"chmod 777"," yozish xavfli odat. U serverdagi istalgan foydalanuvchiga faylingizni oʻzgartirish huquqini beradi. Kimga va qaysi huquq yetishmayotganini toping va faqat shuni bering.",[50,464,466],{"id":465},"skript-nega-ishlamaydi-va-papkada-x-nimani-anglatadi","Skript nega ishlamaydi va papkada x nimani anglatadi?",[43,468,469,470,472,473,476,477,479,480,483],{},"Yangi yaratilgan faylda ",[81,471,95],{}," yoʻq. Shuning uchun uni ",[81,474,475],{},".\u002F"," bilan ishga tushirsangiz, shell “Permission denied” qaytaradi. ",[81,478,475],{}," “joriy papkadagi fayl” degani: shell buyruqni ",[81,481,482],{},"\u002Fusr\u002Fbin"," dan emas, aynan shu yerdan qidiradi.",[485,486],"terminal-demo",{":steps":487},"[{\"command\":\"echo 'echo \\\"Deploy boshlandi\\\"' > deploy.sh\"},{\"command\":\".\u002Fdeploy.sh\",\"output\":\"bash: .\u002Fdeploy.sh: Permission denied\"},{\"command\":\"ls -l deploy.sh\",\"output\":\"-rw-r--r-- 1 student student 24 Nov 10 09:20 deploy.sh\"},{\"command\":\"chmod u+x deploy.sh\"},{\"command\":\"ls -l deploy.sh\",\"output\":\"-rwxr--r-- 1 student student 24 Nov 10 09:20 deploy.sh\"},{\"command\":\".\u002Fdeploy.sh\",\"output\":\"Deploy boshlandi\"}]",[43,489,490,493,494,496,497,500],{},[81,491,492],{},"chmod u+x"," dan keyin egasining uchligi ",[81,495,149],{}," dan ",[81,498,499],{},"rwx"," ga oʻzgardi va skript ishladi. Guruh va boshqalar hamon faqat oʻqiy oladi.",[43,502,503,504,506,507,510,511,513,514,516,517,520,521,523],{},"Papkalarda harflar boshqacha maʼno beradi. ",[81,505,83],{}," papka ichidagi nomlar roʻyxatini koʻrish (",[81,508,509],{},"ls","), ",[81,512,89],{}," ichida fayl yaratish va oʻchirish, ",[81,515,95],{}," esa papkaga kirish (",[81,518,519],{},"cd",") va ichidagi fayllarga murojaat qilish. ",[81,522,95],{}," siz papkadagi faylni, hatto uning nomini bilsangiz ham, ocholmaysiz.",[43,525,526,527,530],{},"Fayl egasini ",[81,528,529],{},"chown"," oʻzgartiradi, lekin buni faqat root qila oladi. Foydalanuvchilar va guruhlarni keyingi darsda koʻramiz.",[50,532,534],{"id":533},"xulosa","Xulosa",[75,536,537,547,552,555,579],{},[78,538,539,540,113,542,113,544,546],{},"Har bir faylda egasi, guruh va boshqalar uchun alohida ",[81,541,83],{},[81,543,89],{},[81,545,95],{}," huquqlari bor.",[78,548,549,551],{},[81,550,128],{}," dagi 10 belgi: tur, keyin egasi, guruh va boshqalarning uchtadan harfi.",[78,553,554],{},"Kernel sizni uch toifadan bittasiga joylaydi va faqat oʻsha toifaning uchta harfiga qaraydi.",[78,556,557,559,560,113,563,566,567,113,569,571,572,348,574,351,576,578],{},[81,558,296],{}," huquqni harflar (",[81,561,562],{},"u+x",[81,564,565],{},"go-w",") yoki raqamlar (",[81,568,385],{},[81,570,415],{},") bilan oʻzgartiradi; ",[81,573,83],{},[81,575,89],{},[81,577,95],{}," = 1.",[78,580,581,582,584,585,587,588,590],{},"Skriptni ",[81,583,475],{}," bilan ishga tushirish uchun unda ",[81,586,95],{}," boʻlishi kerak; papkada ",[81,589,95],{}," ichiga kirish huquqi.",[50,592,594],{"id":593},"oʻzingizni-tekshiring","Oʻzingizni tekshiring",[282,596],{":questions":597},"[{\"question\":\"chmod 640 report.txt dan keyin faylning huquqlari qanday koʻrinadi?\",\"options\":[\"rw-r-----\",\"rwxr-----\",\"rw-rw----\"],\"answer\":\"A\",\"explanation\":\"6 = 4 + 2 (rw-), 4 = r--, 0 = --- ; egasi oʻqib-yozadi, guruh oʻqiydi, boshqalar hech narsa qila olmaydi.\"},{\"question\":\".\u002Fbackup.sh “Permission denied” qaytardi. Avval nimani tekshirasiz?\",\"options\":[\"Faylda x huquqi bormi\",\"Internet ishlayaptimi\",\"Disk toʻlib qolmaganmi\"],\"answer\":\"A\",\"explanation\":\"Faylni .\u002F bilan ishga tushirish uchun unda bajarish (x) huquqi boʻlishi kerak; ls -l buni koʻrsatadi.\"},{\"question\":\"SSH maxfiy kaliti uchun qaysi huquq toʻgʻri?\",\"options\":[\"777\",\"644\",\"600\",\"755\"],\"answer\":\"C\",\"explanation\":\"600 da faqat egasi oʻqiy va yoza oladi; boshqa variantlar kalitni boshqalarga ochib qoʻyadi.\"}]",{"title":137,"searchDepth":15,"depth":15,"links":599},[600,601,602,603,604,605],{"id":52,"depth":15,"text":53},{"id":121,"depth":15,"text":122},{"id":290,"depth":15,"text":291},{"id":465,"depth":15,"text":466},{"id":533,"depth":15,"text":534},{"id":593,"depth":15,"text":594},"md",[60,102,106,296,450],{},"linux",true,{"title":27,"description":28},"DEVOPS FUNDAMENTALS","linux\u002F04-permissions","DEVOPS FOUNDATIONS","yUQERlEr5WX3xCd5nk1bO3PRQHLp0hx8vl4S5oGceRc",{"left":32,"top":32,"width":33,"height":33,"rotate":32,"vFlip":34,"hFlip":34,"body":617},"\u003Cpath fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-linecap=\"round\" stroke-linejoin=\"round\" stroke-width=\"2\" d=\"M3 5h.01M3 12h.01M3 19h.01M8 5h13M8 12h13M8 19h13\"\u002F>",{"left":32,"top":32,"width":33,"height":33,"rotate":32,"vFlip":34,"hFlip":34,"body":619},"\u003Cpath fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-linecap=\"round\" stroke-linejoin=\"round\" stroke-width=\"2\" d=\"m6 9l6 6l6-6\"\u002F>",{"left":32,"top":32,"width":33,"height":33,"rotate":32,"vFlip":34,"hFlip":34,"body":621},"\u003Cg fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-linecap=\"round\" stroke-linejoin=\"round\" stroke-width=\"2\">\u003Ccircle cx=\"12\" cy=\"12\" r=\"10\"\u002F>\u003Cpath d=\"M12 6v6l4 2\"\u002F>\u003C\u002Fg>",{"left":32,"top":32,"width":33,"height":33,"rotate":32,"vFlip":34,"hFlip":34,"body":623},"\u003Cpath fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-linecap=\"round\" stroke-linejoin=\"round\" stroke-width=\"2\" d=\"M12 19h8M4 17l6-6l-6-6\"\u002F>",{"left":32,"top":32,"width":33,"height":33,"rotate":32,"vFlip":34,"hFlip":34,"body":625},"\u003Cpath fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-linecap=\"round\" stroke-linejoin=\"round\" stroke-width=\"2\" d=\"m12 19l-7-7l7-7m7 7H5\"\u002F>",{"left":32,"top":32,"width":33,"height":33,"rotate":32,"vFlip":34,"hFlip":34,"body":627},"\u003Cpath fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-linecap=\"round\" stroke-linejoin=\"round\" stroke-width=\"2\" d=\"M5 12h14m-7-7l7 7l-7 7\"\u002F>",{"left":32,"top":32,"width":33,"height":33,"rotate":32,"vFlip":34,"hFlip":34,"body":629},"\u003Cg fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-linecap=\"round\" stroke-linejoin=\"round\" stroke-width=\"2\">\u003Cpath d=\"M16 21v-2a4 4 0 0 0-4-4H6a4 4 0 0 0-4 4v2M16 3.128a4 4 0 0 1 0 7.744M22 21v-2a4 4 0 0 0-3-3.87\"\u002F>\u003Ccircle cx=\"9\" cy=\"7\" r=\"4\"\u002F>\u003C\u002Fg>",{"left":32,"top":32,"width":33,"height":33,"rotate":32,"vFlip":34,"hFlip":34,"body":631},"\u003Cpath fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-linecap=\"round\" stroke-linejoin=\"round\" stroke-width=\"2\" d=\"M5 5a2 2 0 0 1 3.008-1.728l11.997 6.998a2 2 0 0 1 .003 3.458l-12 7A2 2 0 0 1 5 19z\"\u002F>",{"left":32,"top":32,"width":33,"height":33,"rotate":32,"vFlip":34,"hFlip":34,"body":633},"\u003Cg fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-linecap=\"round\" stroke-linejoin=\"round\" stroke-width=\"2\">\u003Crect width=\"14\" height=\"14\" x=\"8\" y=\"8\" rx=\"2\" ry=\"2\"\u002F>\u003Cpath d=\"M4 16c-1.1 0-2-.9-2-2V4c0-1.1.9-2 2-2h10c1.1 0 2 .9 2 2\"\u002F>\u003C\u002Fg>",{"kernel":635,"distribution":636,"package manager":637,"terminal":638,"shell":639,"server":640,"repository":641,"open source":642,"ssh":643,"prompt":644,"root":645,"redirection":646,"file system":647,"directory":648,"absolute path":649,"relative path":650,"fhs":651,"permission":652,"owner":653,"group":654,"chmod":655,"umask":656},"Operatsion tizimning yadrosi: xotira, protsessor va qurilmalarni boshqaradi.","Linux kernel ustiga paket menejeri, dasturlar va standart sozlamalar qoʻshilgan tayyor operatsion tizim.","Dasturlarni oʻrnatadigan, yangilaydigan va oʻchiradigan vosita, masalan apt yoki dnf.","Buyruqlarni matn koʻrinishida yozib, natijasini koʻradigan oyna.","Terminalda yozilgan buyruqni oʻqib, uni bajaradigan dastur, masalan bash.","Tarmoq orqali boshqa kompyuterlarga xizmat koʻrsatadigan kompyuter yoki dastur.","Paketlar saqlanadigan ombor; paket menejeri dasturlarni shu yerdan yuklab oladi.","Kodi ochiq dastur, uni istalgan odam oʻqishi, oʻzgartirishi va litsenziya shartlari asosida tarqatishi mumkin.","Tarmoq orqali boshqa kompyuterga shifrlangan kanal bilan ulanib, uning terminalida ishlash imkonini beradigan protokol.","Shell yangi buyruq kutayotganini bildiradigan qator boshi; unda foydalanuvchi, server va joriy papka koʻrinadi.","Linuxdagi bosh administrator foydalanuvchi; u tizimdagi istalgan faylni oʻzgartira va oʻchira oladi.","Buyruq natijasini ekran oʻrniga faylga yoʻnaltirish; masalan, > belgisi natijani faylga yozadi.","Fayllar va papkalar diskda qanday joylashishi va nomlanishini belgilaydigan tuzilma; Linuxda u \u002F dan boshlanadigan bitta daraxt.","Papka; ichida fayllar va boshqa papkalar saqlanadi.","\u002F bilan boshlanadigan toʻliq yoʻl; qaysi papkada turganingizdan qatʼi nazar bitta joyni koʻrsatadi.","\u002F bilan boshlanmaydigan yoʻl; joriy papkadan boshlab hisoblanadi.","Filesystem Hierarchy Standard — Linuxda qaysi papkada nima saqlanishini belgilaydigan umumiy standart.","Faylni kim oʻqiy (r), yoza (w) va bajara (x) olishini belgilaydigan ruxsat.","Faylning egasi; odatda faylni yaratgan foydalanuvchi, huquqlarni u oʻzgartira oladi.","Bir nechta foydalanuvchini birlashtiradigan guruh; faylga guruh aʼzolari uchun alohida huquq beriladi.","Fayl yoki papkaning huquqlarini harflar (u+x) yoki raqamlar (644) bilan oʻzgartiradigan buyruq.","Yangi fayl va papkalar qaysi huquqlar bilan yaratilishini belgilaydigan sozlama; Debianda odatda 022.",{"left":32,"top":32,"width":33,"height":33,"rotate":32,"vFlip":34,"hFlip":34,"body":658},"\u003Cpath fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-linecap=\"round\" stroke-linejoin=\"round\" stroke-width=\"2\" d=\"m21.73 18l-8-14a2 2 0 0 0-3.48 0l-8 14A2 2 0 0 0 4 21h16a2 2 0 0 0 1.73-3M12 9v4m0 4h.01\"\u002F>",{"left":32,"top":32,"width":33,"height":33,"rotate":32,"vFlip":34,"hFlip":34,"body":660},"\u003Cg fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-linecap=\"round\" stroke-linejoin=\"round\" stroke-width=\"2\">\u003Cpath d=\"M19 21v-2a4 4 0 0 0-4-4H9a4 4 0 0 0-4 4v2\"\u002F>\u003Ccircle cx=\"12\" cy=\"7\" r=\"4\"\u002F>\u003C\u002Fg>",{"left":32,"top":32,"width":33,"height":33,"rotate":32,"vFlip":34,"hFlip":34,"body":662},"\u003Cg fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-linecap=\"round\" stroke-linejoin=\"round\" stroke-width=\"2\">\u003Cpath d=\"m2 21l9.6-9.6m-4.1 4.1l2.3 2.3a1 1 0 0 1 0 1.4l-2.1 2.1a1 1 0 0 1-1.4 0L4 19\"\u002F>\u003Ccircle cx=\"15.5\" cy=\"7.5\" r=\"5.5\"\u002F>\u003C\u002Fg>",{"left":32,"top":32,"width":33,"height":33,"rotate":32,"vFlip":34,"hFlip":34,"body":664},"\u003Cpath fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-linecap=\"round\" stroke-linejoin=\"round\" stroke-width=\"2\" d=\"M20 13c0 5-3.5 7.5-7.66 8.95a1 1 0 0 1-.67-.01C7.5 20.5 4 18 4 13V6a1 1 0 0 1 1-1c2 0 4.5-1.2 6.24-2.72a1.17 1.17 0 0 1 1.52 0C14.51 3.81 17 5 19 5a1 1 0 0 1 1 1z\"\u002F>",{"left":32,"top":32,"width":33,"height":33,"rotate":32,"vFlip":34,"hFlip":34,"body":666},"\u003Cg fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-linecap=\"round\" stroke-linejoin=\"round\" stroke-width=\"2\">\u003Crect width=\"18\" height=\"11\" x=\"3\" y=\"11\" rx=\"2\" ry=\"2\"\u002F>\u003Cpath d=\"M7 11V7a5 5 0 0 1 10 0v4\"\u002F>\u003C\u002Fg>",1794682358828]